ขึ้นชื่อว่าเป็นเครื่องประดับผู้คนก็จะนึกถึงเพชรพลอยที่มีสีสันสวยงามสดใสหลากหายเฉดสี แต่รู้หรือไม่ว่าในความเป็นจริงแล้วก็มีเครื่องประดับที่ไม่ได้ให้ความรู้สึกสดใสอยู่เหมือนกัน

เพชรดำ(Black diamond) คือ ตัวแทนของอัญมณีสีดำที่ไม่มีคนรู้จักมากนักและไม่ค่อยได้รับความนิยมในหมู่คนทั่วไป แต่ในความเป็นจริงแล้วเพชรดำนั้นหายากมากและเป็นที่ต้องการของชนชั้นสูงและเซเลบริตี้ในต่างประเทศเป็นอย่างมาก เนื่องจากให้ความรู้สึกลึกลับเรียบหรูและมีอำนาจ ถึงไม่ค่อยมีคนสนใจแต่ก็ยังยึดมั่นและมั่นคงในคุณค่าของตนเอง

เพชรดำนั้นถูกพบเป็นครั้งแรกที่ประเทศบราซิล ทวีปอเมริกาใต้และตอนกลางของประเทศแอฟริกา โดยปกติแล้วสีสันของอัญมณีนั้นเกิดจากแร่ธาตุและมลทิน อย่างเช่นทับทิมก็มีสีแดงจากธาตุโครเมียม อัญมณีที่มีสีเหลืองอย่างเช่นบุษราคัมก็จะมีธาตุไนโตรเจนเป็นองค์ประกอบอยู่ สีน้ำเงินในไพลินนั้นก็อาจมีไทเทเนียมและเหล็กเจือปนอยู่ เพชรสีดำนั้นก็มีสีดำจากคาร์บอนหรือแกรไฟต์จนบางครั้งก็อาจเรียกว่าCarbonadoแม้จะมีธาตุองค์ประกอบเหมือนถ่านแต่เพชรดำนั้นแตกต่างจากถ่านอย่างสิ้นเชิง เพราะถ่านนั้นหาได้ง่ายพบได้ทั่วไปตามธรรมชาติแต่เพชรดำนั้นหายากมาก และด้วยเหตุนี้เพชรดำจึงเป็นที่ต้องการอย่างมากของเหล่าขุนนางราชวงศ์ และเซเลบริตี้

ส่วนเรื่องการประเมินคุณภาพของเพชรดำนั้นแทบจะไม่ต่างกับเพชรขาวเลย ยกเว้นบางข้อเท่านั้นถ้ายึดตามหลักการประเมินของGIA(Gemological Institute Of America)ซึ่งเป็นสถาบันศึกษา ค้นคว้าและวิจัยทางด้านอัญมณีศาสตร์ของอเมริกาที่ได้รับความนิยมและน่าเชื่อถือมากที่สุดในโลก ในการประเมินการเจียระไนของเพชรดำนั้นก็จะขึ้นอยู่กับคุณภาพของมุมในเพชรเม็ดนั้นและจะถูกประเมินเป็นระดับexcellentไปจนถึงpoorเช่นเดียวกับเพชรขาว ส่วนการประเมินความใสของเพชรดำนั้นอาจจะแตกต่างจากเพชรขาวหน่อย เพราะเพชรขาวที่คุณภาพดีที่สุดจะต้องไม่มีสีและไม่มีมลทินภายใน มีตั้งแต่ระดับDถึงZส่วนเพชรดำจะถูกประเมินอย่างอิสระตามความเห็นของผู้เชี่ยวชาญ ไม่มีกฎเกณฑ์แน่ชัด ถัดมาในส่วนของการประเมินความใสหรือตำหนิจะถูกประเมินอย่างอิสระตามความเห็นของผู้เชี่ยวชาญเช่นเดียวกัน โดยจะดูว่าเพชรดำนั้นเป็นของจริงหรือไม่ ความสม่ำเสมอของสีว่าเท่ากันทั้งหมดหรือไม่เพราะเพชรดำนั้นไม่สามารถจัดเกรดสีเป็นดำอ่อนหรือดำเข้มได้ อีกทั้งความชัดเจนของตำหนิจะส่งผลต่อมูลค่าของเพชรนั้นอย่างมาก สุดท้ายคือในส่วนของน้ำหนักหรือกะรัต ถึงเพชรดำและเพชรขาวจะอยู่ในตระกูลเพชรเหมือนกัน แต่เพชรดำนั้นจะมีความหนาแน่นมากกว่าเพชรขาวเล็กน้อย จึงทำให้เพชรดำ1กะรัตมีขนาดที่เล็กกว่าเพชรขาว1กะรัต

เนื่องจากเพชรดำเป็นที่ต้องการอย่างมากจึงมีการทำเพชรดำสังเคราะห์ขึ้นมาทดแทน เช่นเดียวกับการทำเพชรสวิสของเพชรขาว และอัญมณีสีดำก็ไม่ได้มีแค่เพชรดำจึงอาจต้องระวังเรื่องการถูกหลอกหรือสับสนกับอัญมณีเหล่านี้ เช่นBlack cubiczirconia,นิล (Black spinel),ไพไรต์ (Pyrite), French jet beads,ฮีมาไทต์(Hematite) และ ทัวร์มาลีนสีดำ (BlackTourmaline)หรือชอร์ล (Schorl)เป็นต้น

หลายๆคนที่ให้ความสำคัญกับเรื่องความหมายของเครื่องประดับอาจสงสัยและตั้งคำถามกับเพชรสีดำว่าจะนำโชคไม่ดีมาให้หรือไม่หรือจะเป็นลางร้ายหรือไม่หากใส่ไปงานมงคล ความจริงแล้วถึงแม้ว่าในตำราเพชรมงคลประจำวันเกิดราศี เสริมบารมีต่างๆมักจะมีเพชรที่สีสันสดใสมากมาย มีแม้กระทั่งเพชรสีขาวแต่ไม่มีเพชรดำเลย แต่นั่นก็ไม่ได้หมายความว่าเพชรดำนั้นจะมีความหมายที่ไม่ดี มากไปกว่านั้นเพชรดำยังเป็นตัวเลือกที่ดีในการเลือกเป็นแหวนหมั้นหรือแหวนแต่งงานสำหรับผู้ชายอีกด้วย หากอ้างอิงตามความเชื่อของชาวอินเดียในสมัยก่อนเชื่อว่า เพชรดำจะนำพาทรัพย์สมบัติและความมั่นคั่งร่ำรวยมาให้ และเนื่องจากเพชรดำนั้นมีสีดำคล้ายดิน ชาวอินเดียในสมัยนั้นจึงอนุมานว่าหากมีครองครองไว้ก็จะมีโชคด้านการเพาะปลูก การเกษตรส่วนทางฝั่งยุโรปก็มีอีกความเชื่อหนึ่ง โดยชาวกรีกและโรมันโบราณเชื่อว่าเพชรดำเป็นอัญมณีแห่ง ความปรองดองและการคืนดี หากผู้ใดทะเลาะเบาะแว้งหรือมีเรื่องผิดใจกันแล้วได้สัมผัสของเพชรดำก็จะสามารถขับไล่ความเข้าใจผิดระหว่างคู่กรณีได้ เหมาะที่จะนำไปเป็นเครื่องรางเมื่อมีเรื่องให้ต้องขึ้นโรงขึ้นศาล

ถึงแม้ว่าเพชรดำจะหายากมาก แต่ราคาของเพชรดำกลับถูกกว่าเพชรขาวเพราะไม่ได้รับความนิยมสักเท่าไหร่ แต่ก็ยังคงมีราคาสูงอยู่ดีถ้าหากคุณภาพดีและในทางกลับกันหากเป็นเพชรดำที่มาจากการปรับปรุงคุณภาพก็จะมีราคาลดลงเกือบ10เท่าเลยทีเดียว เพราะเพชรดำที่ปรับปรุงคุณภาพนั้นมาจากเพชรขาวที่คุณภาพต่ำ มีตำหนิเยอะนำมาปรับปรุงให้กลายเป็นสีดำ อย่างไรก็ตามการแยกคุณภาพของเพชรด้วยตาเปล่าก็ยังคงเป็นเรื่องที่ยากอยู่สำหรับคนทั่วไปจำเป็นต้องอาศัยสายตาของผู้เชี่ยวชาญในการประเมิน

สำหรับใครที่คิดว่าการดูแลรักษาเพชรดำนั้นง่ายกว่าเพชรขาวเพราะไม่ต้องกังวลเรื่องเพชรจะมีสีที่หม่นลงคุณอาจจะคิดผิดไปเล็กน้อย เพชรดำนั้นแม้ว่าจะอยู่ในตระกูลเพชรและมีความแข็งมากแต่ก็มีรอยร้าวเล็กๆมากมายภายใน หากได้รับความกระทบกระเทือนหนักๆหรือถูกกระแทกจากของมีคมก็อาจจะเสี่ยงต่อการแตกหักได้ และต้องระวังอย่างยิ่งไม่ให้โดนไอน้ำหรือใช้เครื่องอัลตราโชนิกในการทำความสะอาดเพราะอาจทำให้เกิดความเสียหายได้ และเพชรดำมีพื้นผิวเป็นสีดำจึงง่ายต่อการสังเกตเห็นฝุ่นละอองที่มีสีขาวที่อาจจะอยู่บนเพชรนั้นได้ แต่ก็เป็นข้อดีเหมือนกันเพราะในทางกลับกันเราก็จะมองไม่เห็นสิ่งสกปรกที่มีสีดำบนเพชรของเรา และหลีกเลี่ยงการให้เพชรดำสัมผัสน้ำมันแม้กระทั่งความมันจากนิ้วก็อาจทำความสะอาดได้ยาก นอกจากที่ข้อควรระวังที่ได้กล่าวมาข้างต้นแล้ว วิธีทำความสะอาดก็เหมือนอัญมณีทั่วไปเลยเช่น แช่ในน้ำอุ่น ขัดทำความสะอาดด้วยแปรงสีฟันที่มีขนนุ่มเป็นพิเศษ เช็ดให้แห้งเบาๆด้วยผ้าสะอาดและใช้น้ำยาทำความสะอาดสำหรับเพชรโดยเฉพาะ